HARMONY OF LIFE
BEZPATNY NEWSLETTER: 
     |      SZUKAJ NA PORTALU: 
Ecoeurope.eu     
CZOWIEK RDEM DOBRAistota zaNowe Niebo i ZiemiaKonstytucja III TYSICLECIADom.ecoeuropeHarmonia ycia na co dziePolskiNarod.pl
BibliotekaUzdrowiska InnowacjePRZEBUDZENIE LUDZKOCIInstytut SzczciaDar.ecoeuropeVideo.ecoeuropePolskiNarod.org
 
 
 

Biblioteka - Czysta Energia - strona 3

Portal ecoeurope.eu
R E K L A M A
R E K L A M A

 

Jak przyczy elektrowni wiatrow

 
     Elektrownie wiatrowe s coraz popularniejszymi ródami energii elektrycznej. Istnieje przewiadczenie, e ze wszystkich obecnie znanych odnawialnych róde energii wanie elektrownie wiatrowe bd (s) najbardziej znaczcymi dla bilansu energetycznego poszczególnych krajów.

Pewnym uzasadnieniem tego stwierdzenia s chociaby doniesienia z 18 marca 2007 r., mówice o tym, e w tym dniu w hiszpaskim bilansie energetycznym po raz pierwszy ilo energii elektrycznej pochodzcej z elektrowni wiatrowych przekroczya ilo energii wytworzonej w istniejcych tam elektrowniach atomowych!
Kwestia ta jest tym bardziej istotna, e zgodnie z Deklaracj Brukselsk z marca 2007 r., do 2020 r. a 20% energii elektrycznej w bilansie krajów czonkowskich Unii Europejskiej powinno pochodzi ze róde odnawialnych (cel indykatywny).
 
R E K L A M A



Nie dziwi zatem coraz wiksze zainteresowanie potencjalnych inwestorów t gazi energetyki. Obserwujc struktur zainteresowania, mona take pokusi si o stwierdzenie, e elektrownie wiatrowe wanie stay si czym zwyczajnym.

Ju od kilku lat elektrownie wiatrowe s trwaym elementem polskiego krajobrazu. O ile due parki wiatrowe – Zagórze, Tymie, Kisielice byy realizowane przez inwestorów ze znacznym, najczciej obcym kapitaem (zarówno finansowym, jak i ludzkim), o tyle elektrownie coraz chtniej budowane szczególnie w centralnej Polsce (np. w okolicach Radziejowa, Koa, Kalisza) powstaj dziki wysikowi rodzimych inwestorów prywatnych.

Powstajce jak grzyby po deszczu, czsto to pomijane w oficjalnych statystykach oraz wykazach niewielkie elektrownie wiatrowe  o mocy od 100 do 1000 kW (jedna). Z reguy s to maszyny pochodzce z repoweringu, majce 10-15 lat.

Z satysfakcj odnotowa mona jednak fakt, e coraz czciej, np. w Wysocku Wielkim pod Ostrowem, realizuje si inwestycje oparte o najnowsz myl technologiczn (2006 r. – Enercon E48 o mocy 800 kW).

Autor, prowadzc doradztwo inwestycyjne zarówno dla ww. wyej inwestycji, a take w wielu innych – o których wspomnie w caoci nie sposób, napotyka na szereg problemów zwizanych z koniecznoci uzyskania niezbdnych zgód i zezwole.

Z racji gównej domeny zainteresowa zawodowych, jakimi s kwestie energetyczne, autor przede wszystkim stara si na bieco ledzi aktualne w tej dziedzinie zmiany legislacyjne. Poniej kilka spostrzee na temat jednego z podstawowych aktów w zakresie przyczenia i wspópracy z systemem elektroenergetycznym (SE).
 
Podstawy prawne przyczenia

Istot elektrowni wiatrowych (poza mikroturbinami) jest ich zdolno do wytwarzania energii elektrycznej, która nastpnie bdzie moga by wprowadzona i przesana w gb systemu elektroenergetycznego.

Aby elektrownie wiatrowe mogy sta si elementami tego systemu, inwestor na etapie planów powinien uzyska (m.in.) techniczne warunki przyczenia. Sprawy z tym zwizane reguluj nastpujce akty prawne: Prawo energetyczne, Rozporzdzenie Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 20 grudnia 2004 r. (DzU z 2004 r. nr 2, poz. 6), Instrukcja Ruchu i Eksploatacji Systemu Przesyowego (IRiESP) oraz Instrukcja Ruchu i Eksploatacji Systemu Dystrybucyjnego (IRiESD).
 
R E K L A M A



Z punktu widzenia inwestora realizujcego sprawy proceduralne, zwizane z przyczeniem do SE planowanych przez niego elektrowni wiatrowych, najbardziej istotnym dokumentem (przynajmniej na pocztku) s uregulowania IRiESD.

Dokument ten na podstawie aktualnie obowizujcego Prawa energetycznego (art. 9g), jest zatwierdzany przez Prezesa URE. Jest to zbiór zasad dotyczcych m.in. przyczania urzdze wytwórczych (w tym elektrowni wiatrowych), parametrów jakociowych energii elektrycznej i standardów jakociowych obsugi uytkowników systemu, wymaga technicznych dla urzdze, instalacji i sieci w praktyce stanowicych konstytucj i legitymacj dziaa operatora.

Pocztek 2007 r., stanowic graniczny termin wprowadzenia sporej czci IRiESD, zwizany jest z faktycznym ujednoliceniem wymaga, jakim sprosta musz inwestorzy chccy przyczy do sieci energetycznej planowane przez siebie instalacje – w tym generatorowe. W skali kraju szereg obowizujcych instrukcji lokalnych operatorów jest zainspirowany zaleceniami PTPiREE (Polskiego Towarzystwa Przesyu i Rozdziau Energii Elektrycznej), co praktycznie przeoyo si na ich bliniacze podobiestwo oraz zawarte tam obostrzenia.
 
Analiza zapisów IRiESD

Drobiazgowa analiza poszczególnych zapisów (uwaga: nie dotyczy to wszystkich IRiESD!) oraz uytych w tych dokumentach sformuowa wskazuje na sprzecznoci z aktami nadrzdnymi (w szczególnoci z rozporzdzeniem tzw. przyczeniowym).

W wymienionym rozporzdzeniu w §6 pkt 4 wypisano dokumenty, które naley doczy do wniosku o okrelenie warunków przyczenia. W podpunkcie trzecim zapisano, i do wniosku naley doczy: „ekspertyz wpywu przyczanych urzdze, instalacji lub sieci na system elektroenergetyczny, z wyczeniem jednostek wytwórczych o mocy nie wikszej ni 5 MW, wykonan w zakresie i na warunkach uzgodnionych z operatorem, na którego obszarze dziaania nastpi przyczenie, jeeli wniosek skadaj podmioty zaliczane do I grupy przyczeniowej albo podmioty zaliczane do II grupy przyczeniowej”.

Tymczasem wspomniane wczeniej wybrane IRiESD zawieraj nastpujcy zapis mówicy o tym, co naley doczy: „ekspertyz wpywu przyczanych urzdze, instalacji lub sieci na system elektroenergetyczny, wykonan w zakresie i na warunkach uzgodnionych z operatorem, na obszarze którego ma nastpi przyczenie – z wyczeniem jednostek wytwórczych o mocy nie wikszej ni 5 MW, jeeli wniosek skadaj podmioty zaliczane do I i II grupy przyczeniowej”.

W dniach 20-21 marca 2007 r. odbya si w Warszawie II Konferencja „Rynek Energetyki Wiatrowej”. W trakcie dyskusji, jaka rozgorzaa po wygoszeniu odczytu powiconego m.in. wymienionym wyej kwestiom autor spotka si z opiniami o zbytniej drobiazgowoci, zbdnej dociekliwoci i niepotrzebnej uwadze zwracanej na rónice pomidzy poszczególnymi zapisami uregulowa.

Autor zgadza si ze stwierdzeniem, e aktem nadrzdnym jest rozporzdzenie przyczeniowe, i to wanie brzmienie tego dokumentu musi by uznane jako wiodce. Warto chyba jednak zauway i ponownie podkreli, e kwestie typu „lub czasopisma” wpyn mog na sens i wymow aktów prawnych…
Autor woli wierzy, e przyczyn caego zamieszania jest niefrasobliwo, z jak przepisano z aktu nadrzdnego wskazane zapisy. Wida j bowiem take przy szczegóowej analizie wymaga technicznych narzucanych przez operatora przyczanym elektrowniom wiatrowym.

Od wielu lat w Polsce – wzorem krajów zachodnich, które jednak ju si z tego w wikszoci wycofay – obowizuje tzw. podstawowe kryterium zwarciowe.
W ramach tego kryterium dokonuje si oszacowania wielkoci mocy zwarciowej punktu przyczenia, odnoszc j do sumy mocy nominalnych jednostek generatorowych planowanych lub ju wczanych do tego samego punktu przyczenia.

Zgodnie z brzmieniem IRiESD, za. 3 pkt 1.5: „Moc zwarciowa w miejscu przyczenia jednostek wytwórczych do sieci dystrybucyjnej powinna by przynajmniej 20 razy wiksza od ich mocy przyczeniowej”.

Abstrahujc od pytania o podstaw przyjcia liczby 20, zastanowi si trzeba nad ogóln zasadnoci przyjmowania takiego kryterium.
Po pierwsze zgodnie z definicj miejsca przyczenia jest nim „punkt w sieci, w którym przycze czy si z sieci” (IRiESD – cz definicje).
Tym samym dla sytuacji, w której do czynienia mamy z chci przyczenia dwóch instalacji generatorowych z zaplanowanymi przyczami wpitymi do sieci w odlegoci np. 100 m od siebie, mona – zgodnie z definicj – uzna, e s to dwa inne punkty przyczenia (patrz rys. 1).
 
 
 
Rys. 1. Przykadowy schemat ilustrujcy opisywan w tekcie sytuacj
 
Podchodzc literalnie do zapisów wymienionego kryterium, mona wic przyj, e zostaje ono w takiej sytuacji spenione i nie ma przeciwwskaza do przyczenia. Jest to jednak wniosek zy.

Podczas wspomnianej wczeniej Konferencji przedstawiciele obecnych tam spóek operatorskich, komentujc przedstawiony powyej przykad, stwierdzili, e „pozostaje jeszcze zdrowy rozsdek”. Zgoda, jednak w przekonaniu autora przykad ten pokazuje „sabo” kryterium. Jeeli za przyjmiemy, i celem kryterium jest stanie na stray standardów jakoci produkowanej energii, to naley bezsprzecznie stwierdzi, i wspomniane ograniczenie stanowi jedynie pewne ogólne podsumowanie dowiadcze na tym tle. Jeeli zatem naleaoby je stosowa, to (wg autora) powinno si to robi wycznie w sensie informacyjnym.

Istniej bowiem szczegóowo opisane (take w IRiESD) warunki, jakim sprosta musz przyczane instalacje, aby parametry produkowanej energii mieciy si w dozwolonych granicach.

Ponadto z dowiadcze autora wynika, e w wielu sytuacjach, w których obliczane wartoci wspóczynników jakoci energii pozostawayby na dozwolonym poziomie, wynik caociowy analizy czsto byby negatywny – wanie ze wzgldu na powysze kryterium zwarciowe.

Powstaje kolejne pytanie, czy problem ten jest istotny? W przekonaniu autora tak. Zgodnie z nowo przyjtymi wartociami wspóczynników migotania krótko- i dugookresowego (Plt i Pst), odpowiadajcymi w duym uproszczeniu za percepcj migotania wiata, zdolnoci przyczenia nowych instalacji generatorowych – w stosunku do wartoci sprzed 2007 r. zmalay o 50%!

Zdaniem autora kontrola i ograniczenie parametrów jakoci energii poniej dopuszczalnych w IRiESD wartoci umoliwia przyjcie zaoenia, e kryterium zwarciowe jest zbdne i niepotrzebnie dodatkowo pogbia mae zdolnoci przyczeniowe SE. Tym bardziej e owo kryterium wystpuje w Instrukcji pod kilkoma postaciami i w odniesieniu do kilku parametrów jakociowych.

Mona np. przytoczy kryterium z pkt. 6.7: „dla jednostek wytwórczych wspópracujcych z falownikami, w których zastosowany jest przeksztatnik szeciopoówkowy z wygadzaniem indukcyjnymi oraz w którym nie s stosowane szczególne rodki do redukcji wyszych harmonicznych, powinien by speniony nastpujcy warunek:
 gdzie:
 

SrA – moc osigalna jednostki wytwórczej,
SkV – moc zwarciowa w miejscu przyczenia jednostki wytwórczej do sieci dystrybucyjnej, okrelona jako iloraz kwadratu napicia znamionowego sieci oraz sumy impedancji linii od transformatora do miejsca przyczenia i impedancji transformatora.
 
Po pierwsze – w IRiESD wyranie przytacza si dopuszczalne poziomy harmonicznych (pkt 6.5 i 6.6) i nie ma w zwizku z tym potrzeby dodatkowego „zgrubnego” szacowania dopuszczalnego poziomu tyche. Po drugie – jak w jzyku techniki zrozumie sformuowanie: „szczególne rodki do redukcji wyszych harmonicznych”.
Jako przykad mona poda tylko, e w dokumentach, które potocznie nazywane s Windtestami, stanowicymi wycig z badania parametrów jakoci energii produkowanej przez poszczególne typy turbin, znajduj si odpowiednie miejsca (tabele) na zapis dotyczcy mierzonych wartoci harmonicznych.

O ile dla najnowszych maszyn (szczególnie dla tych produkowanych po 2004 r.) tabele te s dokadnie opisane (z wyszczególnieniem wartoci poszczególnych harmonicznych), o tyle dla maszyn starych z reguy w tym miejscu znajduje si zapis „harmoniczne nieistotne”.

Czy w zwizku z tym poprawne jest zaoenie, e maszyny stare maj lepsze technologicznie rozwizania w zakresie redukcji harmonicznych? Zdaniem autora nie. Najczciej jednak przy tajemnicy „know-how” producentów turbin wiatrowych jedyn informacj na ten temat, jak wykonujcy ekspertyzy posiadaj, jest ta, która wynika z Windtestu. Jeeli za konfrontuje si stwierdzenie o nieistotnoci czego z bezwzgldnymi wartociami, to wniosek nasuwa si sam…

Innym kryterium zwarciowym jest zapis w pkt. 6.9. Tu jednak sytuacja jest troch inna. To kryterium w IRiESD zastosowano w postaci alternatywnej, zastpujcej konkretne wartoci obliczeniowe.

Po wczeniejszych dywagacjach mona wrcz postawi pytanie – czy wczeniejszych kryteriów zwarciowych nie mona byoby zapisa podobnie jak przytoczone na kocu?
 
Czas na uporzdkowanie sprawy przycze

Wielu inwestorów skadajcych wnioski o wydanie warunków przyczenia wydaje si realizowa polityk – kto pierwszy, ten lepszy. Z pewnoci jest w niej sporo racji. Zdolnoci przyczeniowe istniejcego systemu energetycznego s ograniczone i z dnia na dzie coraz mniejsze (z uwagi na rosnce „chci” inwestorów).
Jak wynika z praktyki autora, zamierzenia inwestorów nie s zwykle poprzedzone wczeniejsz analiz zdolnoci przyczeniowej sieci.

Zdarzaj si wnioski o przyczenie 10 MW do sieci redniego napicia. Nie stanowi wyjtku wnioski o przyczenie farm wiatrowych z mocami rzdu kilkuset MW w sytuacjach dostpnoci sieci o napiciu 110 kV.

Oczywicie trudno oczekiwa, aby kady dysponowa wiedz charakterystyczn dla absolwentów studiów wydziau elektrycznego, jednak intencj autora jest zwrócenie uwagi potencjalnych inwestorów na uregulowania prawne, chociaby IRiESD, mogce wspomóc proces decyzyjny.

Nawet jeeli s one niespójne lub wymagajce zmian, to istniej i obowizuj. Z pewnoci wiedza oraz umiejtne z niej korzystanie skróci drog do upragnionego sukcesu. A to z kolei moe przyczyni si do jeszcze wikszego udziau energii z odnawialnych róde w bilansie energetycznym kraju.
 
dr in. Grzegorz Barzyk, rzeczoznawca energetyczny SEP, dr Barzyk Consulting
 
Artyku powsta na bazie wystpienia autora na II Konferencji „Rynek Energetyki Wiatrowej”, zorganizowanej przez Polskie Stowarzyszenie Energetyki Wiatrowej w Warszawie 20-21 marca 2007 r.
 




   WASZYM ZDANIEM
Brak wypowiedzi
Dodaj now wypowied:
Autor:
Tre:
Antyspam: 1+5=
Komentarze s prywatnymi opiniami uytkownikw portalu ecoeurope.eu, ekoeurope.eu, ekoenergia.pl, ecoenergia.pl i portal nie ponosi odpowiedzialnoci za tre komentarzy. Przed wstawieniem komentarza, pisania EKO blogu, EKO dom.ekoenergia.pl lub korzystania z EKO czatu przeczytaj REGULAMIN FORUM DYSKUSYJNEGO/SPOECZNOCI. Naruszenia regulaminu mona zgasza pod adresem: sekretariat@ecoeurope.eu
R E K L A M A
Polecamy: bzyk-car.pl  Monitor  Wolne  Niezalena  3obieg  Siec118  Db.org.pl  Pod prd  Wolontariat  Davidicke  Alexjones  Infowars  DB  Centerko  VM  ic  eko-cel  prison  Thrive  T2  Pod  Wolna  N  
Wsppraca | Reklama | Linki | Kontakt
dodaj do ulubionych   ustaw jako startow

Portal internetowy: wersja 3.40
Copyright © 2000 - 2016 Ekoenergia.pl - Ecoeurope.eu
Portal Eko : Odnawialne rda energii
Made in Poland

Realizacja: e-solution © 2006

Portal firmy "Ecoeurope.eu" sp. z o.o. o domenach: ecoeurope.eu, ekoeurope.eu, ekoenergia.pl ,ecoenergia.pl i inne bdce jego wasnoci nie ponosi adnej odpowiedzialnoci wobec Uytkownikw lub osb trzecich z tytuu szkd, zarwno bezporednich jak i porednich, w zwizku z wykorzystaniem danych i informacji zawartych na stronach Portalu i/lub Serwisw.